Nieuwjaarsspeech Wouter Beke

Wouter Beke gaf tijdens de nationale nieuwjaarsreceptie zijn traditionele nieuwjaarsspeech. Het decor van onze nationale nieuwjaarsreceptie was dit jaar de vernieuwde Koningin Elisabethzaal in Antwerpen. 

  • Een sfeerverslag van de nationale nieuwjaarsreceptie kan je hier vinden.
  • De speech van Wouter Beke kan je hieronder lezen. Op onze Facebookpagina kan je de volledige filmopname van de speech bekijken.

----

Angst. Als we later zullen terugkijken op het voorbije jaar, zal dat zijn definitie zijn. 2016, het jaar van de angst

Ook ik ben bang geweest. Op 22 maart bijvoorbeeld. Toen in Brussel aanslagen werden gepleegd.  In Zaventem.  En in Maalbeek.  Vlak onder het partijhoofdkwartier.  Het eerste uur was het koortsachtig zoeken en proberen contact te krijgen met alle medewerkers.  Er zat toch niemand in de metrostellen waar een bom was ontploft?  Plots was er geen gsm-verkeer meer.  Dan maar proberen met Whatsapp.  Telkens weer die angst voor vreselijk nieuws, opluchting bij elke collega die in veiligheid bleek.

Intussen gleed de horror van de aanslagen onze cafetaria binnen.  Slachtoffers werden er verzorgd en kregen de eerste hulp toegediend door medewerkers van de partij.  Er zijn slachtoffers gestorven die mensen van ons nog in hun handen hebben gehad. Ik ben daar later op de dag nog teruggekeerd, toen iedereen al geëvacueerd was. Ik zal die beelden, die geuren, nooit meer vergeten. 22 maart, het begin van de lente.

‘De lente was altijd mijn favoriete tijd van het jaar’, zong Prince. ‘Maar nu herinnert ze mij vooral aan tranen’  Er zijn die eerste lentedag en ook de weken nadien veel tranen gevloeid.

 

2016 werd een jaar van angst. En wie kan het de mensen kwalijk nemen? Veel zekerheden werden vervangen door vragen. Onze samenleving wordt complexer, digitaler, diverser, globaler, gekleurder. Op zulke momenten moeten we  vastberaden zijn. CD&V vecht voor een correct integratiebeleid, dat respect eist voor de waarden van onze samenleving.

Er is geen andere weg dan de zoektocht naar hoe we kunnen samenleven. Maar niet op een naïeve manier. Onze maatschappij is gebouwd op rechten én plichten. Wie dat niet aanvaardt, heeft hier geen plaats.

En tegelijk moeten we veerkracht tonen. De wil om niet op te geven bij tegenwind, maar met nog meer inzet te blijven vechten voor de dingen waarin wij allen samen zo vurig geloven.

Ik zag de veerkracht van de mensen toen het dagelijkse leven weer op gang kwam na de aanslagen. Hoe onze eigen collega’s weerstand boden aan hun angst en twee dagen later terug aan het werk zijn gegaan.  Hoe  Brussel, nietwaar Bianca, en heel ons land het gewone leven hebben hervat. Het beste antwoord op intimidatie van terroristen is er niet aan toe te geven. Het leven opnieuw zijn gang te laten gaan.

Veel mensen waren bang elke keer er een vluchtelingenkamp geopend werd in een gemeente. Veel burgemeesters in die steden en gemeenten hebben wel eens schrik gehad.  Begrijpelijk. Het is niet vanzelfsprekend om het goede samenleven in een stad of gemeente te verzoenen met de opvang van oorlogsvluchtelingen. Ik kan erover meespreken. Ook Piet Buyse zal wel al eens schrik hebben gehad in Dendermonde, of Joachim Coens in Sijsele, of Jan Vermeulen in Deinze, en zo vele andere burgemeesters.  Maar ze hebben het toch gedaan.  Vastberaden. Een menswaardige opvang gegeven aan duizenden mensen. Een open en eerlijke communicatie gevoerd met hun inwoners. En ook heel duidelijke grenzen gesteld, van wat kan en niet kan. Zo pakken CD&V’ers de uitdagingen aan! Zo schaffen wir das!

En wat was ik fier op de vele vrijwilligers die zich aanboden om een handje toe te steken om nieuwkomers onze taal aan te leren. Fier op leerkrachten die zich volledig hebben gegeven om kinderen in hun klassen op te nemen. Deze week kwam ik een leerkracht tegen die me zei: ‘het afgelopen jaar was het meest intense dat ik heb gekend.  En ik sta toch al 15 jaar voor een klas.  Maar het was ook het jaar waarin ik het meest geleerd heb’.

 

Angst mag dan wel het woord zijn dat het voorbije jaar het meest is blijven kleven, ik zie 2016 liever als een jaar van veerkracht en vastberadenheid. Dat is de eerste paradox van 2016. En er zijn er nog geweest het afgelopen jaar.

Er was de paradox van de democratie. De aanslagen op Zaventem of Maalbeek was niet alleen een aanslag op een luchthaven of een metrostation, maar op onze manier van leven. Je zou denken dat we dan met nog meer vuur gaan zeggen: niet met ons. Zo leven we en daar gaan wij niet op toegeven. Maar dan zie je paradoxaal de reactie van sommigen: we gaan het voortaan anders doen, de vrijheid van meningsuiting beperken, de rule of law – respect voor de wet weg gooien. Wat is dat anders dan toegeven aan terroristen?

De paradox van de Brexit volgde in juni. Mensen keerden Europa de rug toe omdat ze zich bedreigd voelden in hun welvaart. Met als gevolg een welvaart die pas echt onder druk komt te staan.

Nigel Farage beloofde het EU-geld in de Britse sociale zekerheid te storten – 350 miljoen pond per week had hij berekend!. Maar daags na de Brexit moest hij zijn beloften inslikken. Er was na de uitstap niet meer, maar minder geld voor de welvaart van de Britten. Europa brengt ons welvaart, kost ons geen welvaart.  Marianne, blijf bouwen aan dat Europa. Door de slechte zaken zoals sociale dumping aan te pakken en het goede te behouden. 

En dan is er de paradox van het populisme. Ook die overschaduwde 2016. Populisten in heel de wereld – en we vinden ze zowel links als rechts – tweeten oplossingen die er geen zijn. Ze roepen op om terug te plooien op onszelf. Maar terugplooien op onszelf zal onze welvaart niet beschermen maar onder druk zetten. De uitdaging is onze welvaart te beschermen zonder ze af te schermen. Geen valse beloften maar echte oplossingen, geen riooltaal maar politiek fatsoen

Maar, beste vrienden en vriendinnen, de belangrijkste paradox is toch deze: tegenover het populisme in binnen- en buitenland, van links en van rechts, van het harde eigen ik eerst en van de maatschappelijke verruwing, staat een nog grotere groep. Een stilzwijgende meerderheid, die snakt naar meer wij, minder extremen en radicalen, meer respect voor onze bindende waarden en normen, wat meer menselijkheid in de omgang met elkaar.

 

Het is aan ons om dat ‘andere verhaal’, het WIJ verhaal nog sterker en scherper uit te dragen. Want wat heeft u de voorbije dagen het meest gehoord als wens voor 2017, naast een goede gezondheid?  De behoefte, de nood, de ambitie van een stilzwijgende meerderheid aan meer menselijk contact, aan een alternatief voor de gesloten IK aanpak.

Want ondanks alles kregen we in 2016 ook meer WIJ te zien. De mens wordt gekenmerkt door het geluk dat hij vindt in een ander te helpen. En hij doet dat op steeds grotere schaal. Nooit eerder zijn mensen zo begaan geweest met acties voor de Warmste Week, de Rode Neuzen of Kom Op Tegen Kanker.  

Uitgerekend dé veiligheidstopman van ons land, Frédéric Van Leeuw, sloot het jaar af met een sterk pleidooi. Daarin stelde hij: ‘ik vind dat het de taak is van iedereen die verantwoordelijkheid heeft in dit land om een wij-verhaal te vertellen’.

Het was Guillaume van der Stighelen die een boek schreef waarin hij stelde dat WIJ een manier gevonden hebben om samen door één deur te kunnen. En dat tegenover ZIJ die elk hun eigen deur willen.

En het was tenslotte de Feeling – een voorzitter moet alles lezen – die stelde dat 2017 het jaar wordt van ons, en wij.  Niet als een ‘wij tegen zij’ maar als een ‘wij, samen’.

En wat betekent dit concreet? Onze WIJ betekent een sterke staat, een evenwichtige economie, en een solide samenleving.

Ten eerste zorgen voor een sterke staat. En dan pleit ik niet voor een overheid die alles regelt. Wel voor een overheid die alles op alles zet voor een maximale veiligheid voor haar burgers. Daarom zorgt Koen Geens voor een moderne en rechtvaardige justitie. Die ervoor zorgt dat rechten gegarandeerd zijn, en plichten worden nagekomen!

Een sterke staat betekent ook: sterke steden en gemeenten, sterke buurten ook die maximale lokale betrokkenheid garanderen.  Onze lokale mensen, jullie, zijn de eerste en belangrijkste schakel tussen burger en politiek. En voelen ook het beste aan wat er leeft.

Het #nieuwewij betekent ook: een evenwichtige economie die maximale werkzekerheid garandeert. Onze handelsbalans verbetert jaar na jaar, dankzij de inspanningen van Pieter. Op 1 jaar tijd zijn er 55 000 jobs bijgekomen – een grand cru jaar volgens de NBB. Kris Peeters nam het voortouw voor wendbaar èn werkbaar werk.

Een evenwichtige economie is ook een duurzame economie. Daarom kiest Joke voor een verstandige ruimtelijke ordening, met plaats voor ondernemers en landbouw, voor gezinnen en voor natuur.

Deze week hoorde ik de oppositie zeggen dat dit de meest verwoestende regering was sinds de Tweede Wereldoorlog.  Oppositievoeren mag, maar het moet wel serieus blijven.

Wie zorgt voor extra jobs, wie zorgt dat wie werkt netto meer overhoudt en daarbij de laagste en middenlonen nog het meest, wie onze bedrijven competitiver maakt en zorgt voor loonsverhogingen – de grootse loonsverhoging in 8 jaar, wie zorgt dat er de komende drie jaar 100 000 mensen in armoede minder zullen zijn, wie op 1 jaar tijd de leeflonen met 6 % doet stijgen, wie de betaalbaarheid van de sociale zekerheid garandeert, verwoest niets maar stelt veilig en  bouwt op. Ik heb het vorig jaar gezegd en ik zeg het nu opnieuw: we hebben links niet nodig om sociaal te zijn!

Ten derde betekent het #nieuwewij ook: werken aan een solide samenleving, die maximale sociale bescherming garandeert. Wij ondergraven de sociale zekerheid niet, maar stellen haar veilig.

Jo hervormt de kinderbijslag, de gehandicaptenzorg en de ouderenzorg. Met meer middelen en meer plaatsen. In tijden van besparingen doet hij het welzijnsbudget groeien met 450 miljoen!

Als het gaat over een solide samenleving dan was het deze week een bijzondere week: op dinsdag was er Obama, op woensdag een sociaal akkoord, op donderdag was er Merkel en vrijdag was er....Crevits

Enkel zij geloofde er nog in. Enkel zij. We weten dat onze samenleving gebouwd is op sterke mensen die de juiste kansen krijgen. En kansen voor het leven beginnen op school. De kracht van ons onderwijs is de vrijheid ervan. Gisteren heeft Hilde een akkoord geschreven over het secundair onderwijs van de toekomst. Met een groot hart voor die vrijheid van het onderwijs. Met duidelijk ingevulde studiedomeinen. En met de zekerheid voor elke jongere over de keuze die hij of zij maakt: werken, studeren, of allebei.

Er wordt al heel lang over gesproken,maar het vergde een minister, een CD&V minister, die zich met hart en ziel op ons onderwijs wilde smijten, om tot een beslissing te komen.  En kijk, Hilde, Onze Hilde, is daar met glans in geslaagd. Proficiat, Hilde, yes you can, yes you dit it!

In de kerstvakantie las ik in Humo een interview met Mathieu van der Poel en Wout Van Aert. Twee rivalen uit het veldrijden. Van Aert zei: ‘je hoeft ook niet de beste vrienden te zijn, zolang je maar fatsoenlijk met elkaar omgaat’.

Fatsoenlijk met elkaar omgaan.  Mijn vrouw zegt me: als je wil dat de kinderen fatsoenlijk met elkaar omgaan, moet je zelf het voorbeeld geven.  En ze heeft gelijk.  Als je als politicus, als verantwoordelijke, wil dat burgers fatsoenlijk met elkaar omgaan, dan moet je daar zelf ook het voortouw in nemen!

Eergisteren las ik: ‘bedreigen, afblaffen en stoefen’ wordt de nieuwe stijl van de machtigste man ter wereld.  Als er nu iets is wat je als vader niet wil: dan zijn het kinderen die bedreigen en afblaffen.  Als er nu iets is wat je als burgervader niet wil dan zijn het inwoners die elkaar bedreigen of afblaffen.  Bedreigen en afblaffen. Laat dat nooit de stijl zijn van een christendemocraat!

2017 wordt het jaar van de waarheid. Het laatste jaar voor verkiezingen.  En we zullen niet toelaten dat het een verloren jaar wordt. Geen jaar van tussentijdse campagnes.  Wel: een jaar van akkoorden maken, resultaten halen en vooruitgang boeken.

Geen regeringen van lopende zaken of slopende zaken

Maar van mogelijke zaken, rechtvaardige zaken, vooruitgaande zaken, hoopgevende zaken.

Niet door zomaar neer te zitten aan de zijlijn of de moeilijkheden van ons af te schuiven.
Wel door ons ons lot zelf te schrijven, de wereld niet te nemen zoals hij is, maar de moed te hebben hem te veranderen in het geen hij echt zou moeten zijn.  -

In zijn afscheidsspeech zei Barack Obama: ‘mensen, deze democratie heeft u nodig. Niet alleen wanneer er een verkiezing is of wanneer uw eigenbelang onder druk staat. Een heel leven lang hebben we u nodig. Als u het moe bent met vreemden te discussiëren op het internet, probeer dan met een vreemde te praten in het echte leven. Doe mee, denk mee, en u zal inspiratie en energie vinden, en uiteindelijk ook meer vertrouwen in elkaar’.

Beste vrienden,

Laat 2017 het jaar zijn waarin niet de angst, niet de terroristen, niet de populisten onze koers bepalen, maar wel de mensen van dit land. Iedereen die er samen het beste van wil maken. Want het is niet als individuen dat we staan of vallen, maar als een samenleving, als één geheel. Als WIJ. 

Een gelukkig nieuwjaar!

CD&V | Wetstraat 89 | 1040 Brussel